İlk kuruluş ismi Suğur’dur.Suğur;göçebe veya yarı göçebe Türkmen aşiretlerine mahsus yaylak ve kışlak , hududun önemli noktalarında kurulan ve hudud muhafızlığı gören yerleşim yeri, hudutları düşman akımlarından koruma görevini üslenenlerin yerleştiği yer ve uç anlamlarına gelir.
   Hotamış Türkmenleri buraya gelip yerleştikten sonra adını Hotamış olarak değiştirmişlerdir. Böylece Hotamış ismi Taşpınar ve Şabanlı köylerinin ortak adı olarak kullanıldığı gibi, nahiye olduktan sonra da nahiye merkezinin ismi olarak kalmıştır.
   Hotamış’a gelip yerleşen Türkmenlerden şefaatli oymağının Taşpınar adını verdiği ve hep Hotamış’ın mahallesi konumumda görülen bu merkez köyün adı 1993 yılına kadar Taşpınar olarak devam etmiştir.Taşpınarlılar Şefaatli oymağına mensup oldukları için kendilerine Şefaatliler de denilmektedir.Şefaatli ismi, Kuzey Suriye’deki Boz-Ulus’u oluşturan Halep Türkmenlerinin Beğdili kolundan gelmektedir.
   Kanunu devrinin (1520-1566) ilk yıllarında, Halep Türkmenleri arasında bulunan ana Beğ-Dili kolunun , Türkmen kolunun en büyük teşekkülü olduğu ve 40 obadan meydana geldiği bilinmektedir. Bu obalardan mühim bir kolunun da Boz-Ulus arasında yaşadığı görülmektedir.  Ayrıca bunların içinde Boz-Koyunlu adlı mühim bir oba bulunmaktadır ki , bu oba 1520-1525 yıllarında birkaç kola ayrılmış ve obaların başında beğ unvanlı şahışlar bulunmuştur. III.Murat (1574-1595) devrinde Beğ-Dili kolunun obaları arasında zikredilen Boz-Koyunlu (32 vergi evi) obasının olduğunu ve obanın başında da Şefaat Beğ’in bulunduğunu görüyoruz. İşte Şefaat ismi bu Türkmen Beğ’ine dayanır.Bir de Yozgat vilayetinin güney batısında , Ankara-Kayseri demiryolu üzerinde , Yozgat’a 60 km. uzaklıkta Şefaatli ilçesi vardır ki buranın halkı da Türkmendir. Aynı isimden kaynaklanabilir.
   Taşpınar ismi de geçmişe dayanır. Hotamış Türkmenlerinden Şefaatli oymağı Suriye’deki Halep bölgesinin terkedip Anadolu’ya geldikten sonra Niğde-Aksaray civarındaki Taşpınar köyüne yerleşip orada bir süre kalmıştır. Aynı oymak Hotamış’a gelince yerleştiği mahalle Taşpınar adını vermiştir.Karapınar’a bağlı Akçayazı ve Çumra’ya bağlı Üçhüyük , Türkmencamili buradan ayrılmadır.
   Taşpıanr köy olarak, Hotamış Nahiye merkezinin bir mahallesi durumda iken , 1992 yılında Kasaba (Belediyelik) olmuş , bir yıl sonra da Bakanlar Kurulu Kararının 10.4.1993 tarihli Resmi Gazetede yayınlanması ile Hotamış adını almıştır.
   Hotamış ismine gelince , bu isim de önce açıklandığı gibi Orta Asya Türkmenlerine kadar uzanır. Ayrıca Beğ-Dili kolunun kalabalık bir teşekkül haline geldiği , III.Murat devrinde ana koldan yeni ayrılmış Helep Türkmenleri arasında Beğ-Dili kolunun obalarından Otamışlu (49 vergi evi) obası olduğunu görüyoruz. Şüphesiz Otamış sonradan Hotamış olmuş ve Suğurlulardan sonra buraya yerleşen Türkmenler bu ismi almıştır.
   Osmanlıların göçmen Türkmen boylarının Anadolu’ya yerleştirilmesi politikası neticesinde Hotamış Türkmenleri 1754-1755 yıllarında Yelekli Derbenti’nde derbentçi kaydedilmişler ve zamanla da Hotamış yöresini oluşturmuşlardır.
   Hotamış yöresinin büyük bir kısmını zaman zaman dolduran Hotamış Gölü , 1946’da Taşpınar’ın kuzeyindeki toprak seddeyi (bendi) patlattığı için köyü su basmış ce 25-30 hanenin yıkılmasına sebep olmuştur.Fakat suyun 1957’de çekilmesi ile arazi bir süre çok verimli hale gelmiştir.1965’te tekrar gelmeye başlayan su , 1967 den itibaren daha da artmış ve 1970’de çevredeki iskan merkezlerini ciddi şekilde tehdit eder olmuş , bunun üzerine D.S.İ köylerin çevresinde acil tedbir mahiyetinde toprak seddeler yapmıştır. Hotamış’ın kuzeyindeki bu toprak sedde (bend) hala mevcuttur.1974’den itibaren çekilmeye başlayan göl zamanla tamamen kurumuştur.